De parallel tussen een kudde paarden en de werkvloer.

De parallel tussen een kudde paarden en de werkvloer.

Het plezier in werk wordt minder door de vele regels en protocollen.

Zo gauw een bedrijf uit meer dan pak ‘m beet 8 personen bestaat, moeten er regels en protocollen opgesteld worden.
Het grootste deel van de werkende Nederlanders werken in een bedrijf dat vele malen groter is dan 8 medewerkers en worden dan ook overladen met administratieve rompslomp. Vooral bij de managers, teamleiders, directieleden etc is het een veel gehoorde klacht.
Maar ja zonder regels kan de samenleving/organisatie niet goed functioneren. Tenminste dat is het tegengeluid.
Is dat wel zo?

Paralellen uit de dierenwereld.

In de dierenwereld hebben ze nog nooit gehoord van bureaucratisch gedoe. Neem als voorbeeld een kudde paarden. Een goed geoliede machine. Natuurlijk is er wel eens ruzie, bijvoorbeeld als een mannetje (hengst) denkt dat hij sterker is dan de leidhengst. Dan volgt er een gevecht waar er rake klappen zullen vallen. De rest van de kudde bemoeit zich er niet mee, de klappen vallen daar waar ze horen te vallen. Het gevecht zal ook niet lang duren. Dat kan een hengst zich niet permitteren, als hij aan het vechten is kan hij namelijk niet op de omgeving letten en dat is van levensbelang.
Hierbij kan de parallel naar het bedrijfsleven getrokken worden; zorg er voor dat de klappen vallen waar ze horen te vallen en dat de onrust niet te lang duurt. Als het wel te lang duurt kunnen er kansen gemist worden, er kunnen andere nieuwe concurrenten opstaan, vijandige overnames zie je niet aankomen etc.

Eigenschappen van de leidmerrie.

De leidmerrie hoeft in tegenstelling tot de leidhengst haar plek niet te bevechten. Zij krijgt haar plek door haar ervaring en dus door de gratie van de kudde.
Vanuit de kudde is het fijn dat een merrie zorgt voor de richting, weet waar het juiste voedsel is en zorgt dat er respect is. Ze is streng, consequent, rechtvaardig en mentaal sterk.
Zij heeft niets met status of macht, haar ambitie is: leven in harmonie en veiligheid.
Door deze eigenschappen vertrouwd de kudde haar. En dat vertrouwen is het sleutelwoord om niet met protocollen en veel regels te hoeven werken. Een team dat elkaar vertrouwt heeft maar een half woord van elkaar nodig.

Samenvatting:

De lessen uit de kudde zijn eenvoudig.

  1. Een natuurlijk leider is consequent en duidelijk.
  2. De consequenties van gedrag zijn voor rekening van de eigenaar.
  3. De last wordt gedragen door degene die het dragen kan.
  4. Interne onrust zorgt voor een onveilig gevoel en de aandacht is niet gericht op de buitenwereld waar de kansen zich voordoen.
  5. Individuele talenten krijgen ruimte omdat het hele team er voordeel van zal hebben.
  6. Een leider is niet herkenbaar aan uiterlijkheden maar aan karaktereigenschappen.

Een betrouwbaar leider geeft rust en vertrouwen. Iedereen weet waar hij aan toe is.

Interesse in een 3 daagse training: Natuurlijk Leiderschap? Samen met Marengo Training en Coaching verzorgen wij in-company trainingen of open inschrijving. Bel of mail voor meer informatie.

 

Aangeleerde hulpeloosheid

Aangeleerde hulpeloosheid

Vorige week was ik naar een masterclass van de Nobco (Nederlandse orde beroepscoaches). “Vergroot het psychologisch kapitaal van je client”.In eerste instantie vond ik het een ongrijpbare titel, na de bijeenkomst was alles veel duidelijker. En na de teamsessie van vanmiddag helemaal helder!

Een klein team met vier teamleden was in de bak vandaag. Het doel van vandaag was beter samenwerken. Een leuke verhelderende oefening daarbij, vind ik altijd: Een rondje lopen met z’n allen, inclusief paard. Het klinkt zo simpel..

De bijkomstige moeilijkheid is dat de strategie van te voren besproken mag worden want tijdens de wandeling mag er niet gesproken worden.

Eénmaal van start gebeurde er iets opmerkelijks, ondanks dat er een plan was keek iedereen naar de manager, er kwam geen beweging. De manager ging druk gebaren (er mocht immers niet gesproken worden) dat de anderen moesten gaan lopen en waar precies naar toe.(paard was intussen langzaam weggewandeld) Ineens viel mij weer de leuke term van de masterclass in. “aangeleerde hulpeloosheid”. Ondanks dat alles was doorgesproken kwam er geen actie…. Ik heb een time out aangevraagd. Tijdens de time-out hebben we uitgebreid besproken hoe zij de zelfredzaamheid kunnen vergroten. Tijdens dat gesprek bleek dat het team het idee had niet snel iets naar tevredenheid van de manager te kunnen doen. Initiatief wordt zo de kop ingedrukt en aangeleerde hulpeloosheid viert hoogtij…

Samen met het paard hebben we gekeken naar verschillende routes die ze kunnen nemen, in deze opdracht, maar ook in de opdrachten op de werkvloer. Doel bepalen om vervolgens RouteS bepalen (meerdere routes! weten kan verhelderend werken) Hoe meer routes we verzonnen hoe enthousiaster het team werd.

De bijzondere enthousiaste flow werd bekroond door een paard dat trouw meeliep in het midden van het groepje. Zelfs toen ze gingen rennen en zelfs tijdens de slalom…

Managementteam i.o

Managementteam i.o

Van de week was er een management team op bezoek bij mij en de paarden. Het waren 4 mannen waaronder algemeen directeur. Het doel was tweeledig. Meer gebruik maken van elkaars kracht en talent én ontwikkelen op leiderschap. Management teams hebben vaak weer een andere dynamiek dan ‘gewone’ teams. De managers zijn mensen die geselecteerd zijn op leiderschapskwaliteiten en vaak niet gewend om samen te werken met andere leiders. (kijk naar de natuur). Dit team volgt een traject van een jaar en de paarden zijn daar onderdeel van.

Deze weIMG_2081ek was de eerste ontmoeting. We zijn begonnen met inventariseren hoe goed de mannen zijn in het maken van verbinding. Met zichzelf, met elkaar en met hun medewerkers. De algemeen directeur ging heel dapper als eerste de ring in. Onwennig aaide hij het paard en liep weg in de veronderstelling dat het paard wel zou volgen. Deze keek hem met oren gespitst na en bleef staan waar hij stond. Op een meter of 10 afstand bleef de deelnemer ook staan, draaide zich om en sloeg zijn armen over elkaar. Zo stonden ze recht tegen over elkaar. Mens met armen over elkaar geslagen kijkend naar het paard en het paard met oren gespitst naar de man. Een aantal minuten liet ik het begaan. Beide bleven staan. Ik vroeg aan de directeur wat er gebeurde. “Hij is eigenwijs, en neemt een patstelling”…Oke zei ik “en als we aannemen dat het paard ons spiegelt, hoe zou je het dan omschrijven?”

Vertrouwen, leidinggeven, delegeren.

Vertrouwen, leidinggeven, delegeren.

Vorige week wilde een vrouwelijke teamleidster zich laten spiegelen door het paard. Ze vertelde in het voorgesprek dat ze vooral erg moe was. Ze had het gevoel dat ze haar team op moest jagen of er aan trekken. Zij liep heel hard en deed haar best maar er gebeurde niet zoveel.
We zijn de kudde ingelopen om te kijken of er een paard naar ons toekwam. En jawel, we waren nauwelijks het hek door of de leidmerrie kwam naar ons toe… (ik weet dat het de alfamerrie is de deelneemster niet).

scherpoog

We namen haar mee om alleen met dat paard te werken in de ring. Eénmaal in de ring met de opdracht contact te maken en kijken of er beweging kwam, ging het paard demonstratief de andere kant op kijken. De deelneemster verzuchtte dat het paard alles uitdrukt waar ze iedere dag tegen aanloopt. Zonder dat ze contact gemaakt had begon ze het paard op te drijven. Van achter uit joeg ze het paard naar voren. Zelf moest ze haar benen uit haar lijf lopen om die beweging te verkrijgen. Ik vroeg haar wat ze precies wilde (het huilen nader dan het lachen) zei ze, dat ik toch beweging wilde…
Ik vroeg haar even buiten de ring te komen zodat ik iets kon vertellen over een kudde in het wild. Ik vertelde haar dat als een leidmerrie alles zelf zou moeten doen zonder dat ze vertrouwen heeft in haar kuddegenoten, zonder dat ze een connectie heeft met haar kudde en zonder wederzijds respect, de kudde snel uit elkaar zal vallen. Er kan bijvoorbeeld een andere kudde voorbij komen waarbij het rustig is en er zullen zich een aantal merries daarbij aansluiten. De leidmerrie moet het vuur uit haar hoeven lopen om alles te kunnen regelen, bijelkaar te houden en tussendoor ook nog het sappigste gras zien te vinden….
Dit is wat er gebeurt in een organisatie als de teamleider niet genoeg vertrouwen heeft om te kunnen delegeren, en er geen wederzijds respect is. De leider wordt doodmoe van het ge-ren, de teamleden voelen zich opgejaagd, ondergewaardeerd en gestressed, resultaten blijven uit.
Na mijn verhaal vroeg ik de deelneemster nog eens de ring in te gaan en vanuit rust eerst eens contact te maken. Mocht er ook nog wat beweging in zitten is dat fijn maar geen noodzaak. Kijk eerst maar wat er nodig is voor beweging.
Ze liep naar het paard toe en maakte contact, het duurde wel even maar toen was er ook echt contact. Samen liepen ze een rondje de deelneemster halverwege het hoofd en de schouder. We gaan samen naar ons doel.

Een spiegelsessie met het paard.

Een spiegelsessie met het paard.

Bijna iedere sessie die we (de paarden en ik) hebben is zo mooi en zo leerzaam dat ik dacht dat het misschien leuk zou zijn om ze te beschrijven en te delen. Natuurlijk zijn de namen fictief.

De sessies die ik beschrijf gaan meestal over individuen die bij mij en de paarden komen met een werk gerelateerde vraag. Dat dit ook zijn weerslag of oorsprong  in de privé sfeer heeft is duidelijk. 

Ik begin deze serie met een verhaal van een algemeen directeur die zonder zijn medewerkers kwam om het spiegelen met het paard mee te maken. Na de sessie zijn alle afdelingen bij de paarden langs gekomen….

10334328_479146885564371_8296761713915315767_n

[sc:bold14]De sessie[sc:end]

“Het doel is bepaald nu moet de organisatie nog mee”…. “Hoe ga je dat doen?” Vraag ik aan de deelnemer. We (het paard en ik) hebben vandaag een sessie met een algemeen directeur van een groot bedrijf. Hij wil graag ervaren hoe hij beweging kan creëren bij zijn medewerkers.
Hij beantwoord mijn vraag met een schouder ophalen. Alle neuzen moeten dezelfde kant op.

Ik vraag hem de ring in te gaan en contact te maken met het paard. Als hij het gevoel heeft dat er contact is kan hij proberen of er beweging in wil komen… Na enige tijd bij het paard gestaan te hebben loopt hij een paar meter weg en vraagt het paard te komen. Na wat heen en weer geloop en stokstijf blijven staan van het paard vraag ik of hij een duidelijk doel voor ogen heeft. Hij antwoord dat hij alleen een stukje wilde wandelen. Ik vraag of hij een doel voor zich zelf wil stellen. De man zet een pion in het midden van de ring. Loopt naar het paard toe en aait deze even over haar neus. Dan loopt hij vastberaden naar de pion…. met de paardenneus aan zijn schouder…. Geen twijfel bij het paard, samen naar het doel.

De man pakt de pion, draait zich om en bedankt het paard. “Meer heb ik niet nodig, dit was duidelijk!”

Persoonlijk leiderschap

Persoonlijk leiderschap

Wat is dat eigenlijk, persoonlijk leiderschap? In het kort komt het er op neer dat je het stuur van je leven zelf in de hand neemt. Of wat ik zelf een mooie uitdrukking vind: Wordt chauffeur in plaats van passagier.
Vaak reageren we op situaties van buitenaf waar we geen invloed op hebben. Waar we wel invloed op hebben is hoe we daar op reageren. Zomaar een reactie op een gebeurtenis is reactief. Dat kan ook anders, je hoeft je niet te laten beïnvloeden door wat er in je omgeving gebeurt, je kunt ook je eigen koers varen; pro-actief.

persoonlijkleiderschap

[sc:bold14]Geef jezelf leiding[sc:end]
Kijk eens aandachtig naar je eigen leven en observeer of je je eigen leven leidt of dat je vaak geleefd wordt. Hierin kun je je eigen lijn gaan volgen en pro-actief zijn.
Soms kijk je terug op een situatie en heb je achteraf pas door dat je anders op een situatie had willen reageren. Iemand met persoonlijk leiderschap is in staat om te reageren op een manier die het beste bij hem/haar past.
Gelukkig kan je persoonlijk leiderschap leren…

[sc:bold14]Paarden en persoonlijk leiderschap[sc:end]
Wat kunnen wij leren van de paarden wat betreft persoonlijk leiderschap?
Natuurlijk reageren paarden zoals het beste bij hun past. Ook in de paardenwereld scheelt dat per paard. Het ene paard zal er voor kiezen om vervelende situaties uit de weg te gaan en andere zoekt deze juist op. Ze kunnen niet anders dan reageren zoals ze zijn. Zo zal de leider van de kudde als eerste mogen eten, natuurlijk omdat zij (ja, altijd een vrouwtje) sterk is maar ook omdat zij goed voor zichzelf moet zorgen om goed voor de rest van de kudde te kunnen zorgen. Daar kunnen wij vaak nog iets van leren! Maar ook van het leven in het nu. Er was geen gister en er is geen morgen. Nu, is wat er toe doet. Wij denderen vaak maar door.

[sc:bold14]Persoonlijk leiderschap voor beginners[sc:end]
Om persoonlijk leiderschap te leren heb je aantal basis vaardigheden nodig:
[bullet_list class=”icon-chevron-right” color=”#55BAEC” size=”1x”]

  • Je zelf kunnen observeren. Wat vind ik nu eigenlijk?  Hoe denk ik over bepaalde onderwerpen? De kunst om de aandacht op jezelf te kunnen richten in plaats van op een ander is essentieel in persoonlijk leiderschap.
  • Sta vaker stil bij het ‘hier en nu’. In mijn vorige blog Rust in je hoofd kun je lezen hoe je dat voor elkaar krijgt.
  • Zorg goed voor jezelf. Dat klinkt als een open deur en toch doen we dat over het algemeen niet! In het vliegtuig hoor je de stewardessen ook zeggen dat je eerst je eigen zuurstof masker op moet zetten voordat je een ander helpt. Dat is precies waar persoonlijk leiderschap over gaat! Als je niet genoeg zuurstof krijgt kan je een ander niet helpen…
  • Zelfreflectie. Hoe reflecteer jij je eigen handelen? Leg je de schuld vaak bij anderen of durf je ook naar je eigen aandeel te kijken en hierop te reflecteren. Er is altijd wel iets dat je de schuld kunt geven ( het weer, de politiek, de vluchtelingen, enzovoorts)Persoonlijk leiderschap gaat over het heft in eigen hand nemen, dat kan alleen met een flinke dosis zelfreflectie en zelfspot…

[/bullet_list]

[sc:bold:14]Tot slot[sc:end]
Mocht je meer over persoonlijk leiderschap willen leren van de paarden, kom dan naar de workshop op 29 januari in Abcoude (van 15.00 tot 17.00) kosten 25 euro.
Dan kan je een begin maken met de “teugels weer in eigen hand te nemen”.

De volgende workshop zal vrijdag 26 februari zijn, het thema is dan Natuurlijk leiderschap.

 

[sc:bold16]Fijne feestdagen en graag tot volgend jaar![sc:end]

[sc:blue_quote text=”
Middelmatige geesten veroordelen over het algemeen alles wat hun begrip te boven gaat.
— F. de la Rochefoucauld “]

Dit artikel is ook te lezen op [sc:112werkforum]